Powrót do bloga
Finanse

Kalkulator wynagrodzeń brutto netto — ile dostaniesz na rękę w 2026?

Kompletny przewodnik po polskich wynagrodzeniach. Oblicz pensję netto z brutto, porównaj umowę o pracę, zlecenie i B2B. Zrozum składki ZUS, podatek i koszty pracownika.

Weboteka8 lutego 202610 min czytania

Ile naprawdę zarabiasz? Rozumienie polskiego systemu wynagrodzeń

W Polsce różnica między wynagrodzeniem brutto a netto potrafi zaskoczyć nawet doświadczonych pracowników. Pracodawca oferuje Ci 10 000 zł brutto, a na umowie o pracę widzisz kwotę netto — ile faktycznie trafi na Twoje konto? Odpowiedź brzmi: około 7 150 zł. Gdzie znika pozostałe 2 850 zł?

W 2026 roku polski system podatkowo-ubezpieczeniowy przeszedł kolejne zmiany. Składka zdrowotna jest teraz w pełni odliczalna od podatku, a progi podatkowe zostały skorygowane o inflację. Dla pracowników oznacza to nieco wyższe wynagrodzenia netto przy tym samym brutto, ale nadal około 28-32% wynagrodzenia "zjedza" państwo w formie podatków i składek.

Ważne

Pracodawca kosztuje Cię znacznie więcej niż widzisz na umowie. Przy wynagrodzeniu brutto 10 000 zł, pracodawca płaci dodatkowo około 1 200 zł składek ZUS od siebie. Twój całkowity koszt pracodawcy to 11 200 zł, z czego Ty dostajesz 7 150 zł. To 36% „strat" w systemie.

Brutto vs netto — podstawowe pojęcia

Wynagrodzenie brutto to kwota przed odliczeniem wszystkich podatków i składek. To liczba, którą pracodawca widzi w swoich kosztach i którą zazwyczaj podaje w ofertach pracy.

Wynagrodzenie netto (na rękę) to faktyczna kwota, która wpływa na Twoje konto bankowe po odliczeniu:

  • Podatku dochodowego PIT
  • Składki na ubezpieczenie społeczne (ZUS) — część płaci pracownik, część pracodawca
  • Składki zdrowotnej

Koszty pracodawcy to suma brutto + składki ZUS płacone przez pracodawcę (ok. 20% wartości brutto).

Składki ZUS w 2026 roku — rozkład

SkładkaPłaci pracownikPłaci pracodawcaRazem
Emerytalna9,76%9,76%19,52%
Rentowa1,5%6,5%8%
Chorobowa2,45%2,45%
Wypadkowa0,67-3,33%*0,67-3,33%
Fundusz Pracy2,45%2,45%
FGŚP0,1%0,1%
Suma ZUS13,71%19,48-22,14%33,19-35,85%

*Zależnie od branży i historii wypadkowej

Po dodaniu podatku dochodowego (12% lub 32%) i składki zdrowotnej (9%), całkowite obciążenie wynagrodzenia przekracza 40%.

Umowa o praca — kalkulacja krok po kroku

Przykład 1: Minimalne wynagrodzenie 2026

W 2026 roku minimalna stawka godzinowa wynosi 28,90 zł, a minimalne wynagrodzenie miesięczne przy pełnym etacie to 4666 zł brutto.

Obliczenie netto:

  1. Wynagrodzenie brutto: 4666 zł
  2. Składki ZUS pracownika (13,71%): 4666 × 0,1371 = 640 zł
  3. Podstawa opodatkowania: 4666 − 640 = 4026 zł
  4. Składka zdrowotna (9%): 4026 × 0,09 = 362 zł
  5. Koszty uzyskania przychodu: 250 zł
  6. Dochód: 4026 − 250 = 3776 zł
  7. Zaliczka na podatek (12%): 3776 × 0,12 = 453 zł
  8. Ulga podatkowa: −300 zł
  9. Podatek do zapłaty: 453 − 300 − 362 (składka zdrowotna) = 0 zł
  10. Wynagrodzenie netto: 4666 − 640 − 0 − 362 = 3664 zł

Przykład 2: Średnie wynagrodzenie 10 000 zł brutto

  1. Wynagrodzenie brutto: 10 000 zł
  2. Składki ZUS pracownika (13,71%): 1371 zł
  3. Podstawa opodatkowania: 8629 zł
  4. Składka zdrowotna (9%): 777 zł
  5. Koszty uzyskania przychodu: 250 zł
  6. Dochód: 8379 zł
  7. Zaliczka na podatek (12%): 1005 zł
  8. Ulga podatkowa: −300 zł
  9. Podatek do zapłaty: 1005 − 300 − 777 = 0 zł (składka zdrowotna większa niż podatek)
  10. Wynagrodzenie netto: 10 000 − 1371 − 0 − 777 = 7852 zł

Wskazówka

Przy wynagrodzeniu brutto poniżej około 12 000 zł miesięcznie, składka zdrowotna jest zazwyczaj wyższa niż należny podatek, więc właściwie nie płacisz PIT. Wszystko "zjada" ZUS i składka zdrowotna.

Przykład 3: Wyższe wynagrodzenie 20 000 zł brutto

  1. Wynagrodzenie brutto: 20 000 zł
  2. Składki ZUS pracownika: 2742 zł
  3. Podstawa opodatkowania: 17 258 zł
  4. Składka zdrowotna (9%): 1553 zł
  5. Koszty uzyskania przychodu: 250 zł
  6. Dochód: 17 008 zł
  7. Podatek 12% do 120 000 zł rocznie: w tym przypadku całość w pierwszym progu
  8. Zaliczka na podatek: 2041 zł
  9. Ulga podatkowa: −300 zł
  10. Podatek po uldze: 1741 zł
  11. Podatek do zapłaty: 1741 − 1553 = 188 zł
  12. Wynagrodzenie netto: 20 000 − 2742 − 188 − 1553 = 13 517 zł

Efektywna stopa podatkowa: (20 000 − 13 517) ÷ 20 000 = 32,4%

Użyj Kalkulatora Netto/Brutto, aby szybko przeliczyć swoje wynagrodzenie bez ręcznych obliczeń.

Umowa zlecenie — różnice i pułapki

Umowa zlecenie (zlecenie, dzieło) to popularna forma zatrudnienia, szczególnie w branżach kreatywnych i dla pracowników tymczasowych. Różni się znacząco od umowy o pracę.

Co jest inne przy umowie zlecenie?

Składki ZUS przy umowie zlecenie:

  • Emerytalna: 9,76% (tak samo)
  • Rentowa: 1,5% (tak samo)
  • Chorobowa: 2,45% — tylko jeśli zleceniobiorca zgłosi dobrowolne ubezpieczenie chorobowe
  • Zdrowotna: 9%

Kluczowa różnica: Brak składki chorobowej (jeśli nie zgłosisz dobrowolnie) i brak składek płaconych przez zleceniodawcę. To Ty odpowiadasz za wszystko.

Brak:

  • Płatnego urlopu wypoczynkowego (26 dni)
  • Zwolnienia lekarskiego (chyba że opłacasz składkę chorobową)
  • Ochrony przed wypowiedzeniem (umowa może zostać rozwiązana praktycznie w dowolnym momencie)
  • Minimalnej stawki godzinowej (chyba że to umowa zlecenia z pracownikiem, wtedy tak)

Przykład: Umowa zlecenie 8000 zł

  1. Wynagrodzenie brutto: 8000 zł
  2. Składki ZUS pracownika (bez chorobowej — 11,26%): 901 zł
  3. Podstawa składki zdrowotnej: 7099 zł
  4. Składka zdrowotna (9%): 639 zł
  5. Koszty uzyskania przychodu: 20% = 1600 zł
  6. Dochód: 6400 zł
  7. Podatek 12%: 768 zł
  8. Podatek do zapłaty: 768 − 639 = 129 zł
  9. Wynagrodzenie netto: 8000 − 901 − 639 − 129 = 6331 zł

Porównanie z umową o pracę przy tej samej kwocie brutto:

  • Umowa o praca: około 6150 zł netto + urlop + zwolnienia
  • Umowa zlecenie: 6331 zł netto — bez świadczeń

Uwaga

Przy umowie zlecenia ZUS może zakwestionować charakter umowy i uznać ją za umowę o pracę, jeśli wykazujesz cechy podległości (stałe godziny, miejsce pracy, narzędzia pracodawcy). Grozi to karami dla zleceniodawcy i dopłatami ZUS.

B2B (działalność gospodarcza) — czy się opłaca?

Coraz więcej specjalistów (IT, marketing, księgowość) przechodzi na własną działalność gospodarczą i fakturuje klientów jako firma. Czy to się opłaca?

Formy opodatkowania B2B w 2026

FormaStawkaKiedy opłacalna?
Skala podatkowa (progi)12% do 120 000 zł, 32% powyżejNiskie koszty, wysokie przychody
Podatek liniowy19%Wysokie przychody, duże koszty
Ryczałt3% − 17% zależnie od branżyNiskie koszty, przewidywalne przychody
Karta podatkowaStała kwota miesięcznaMałe, stabilne przychody

Składki ZUS dla przedsiębiorcy (mały ZUS):

  • Emerytalna: 832 zł
  • Rentowa: 341 zł
  • Wypadkowa: 70 zł
  • Fundusz Pracy: 0 zł (dla małych ZUS)
  • Składka zdrowotna: od 400 do 1000+ zł (zależnie od przychodu)
  • Razem: około 1700-2500 zł miesięcznie

Przykład: B2B z ryczałtem 12% vs umowa o praca

Scenariusz: Miesięczny przychód 15 000 zł

B2B z ryczałtem 12%:

  • Przychód: 15 000 zł
  • Składki ZUS: 1700 zł
  • Podstawa opodatkowania: 13 300 zł
  • Ryczałt 12%: 1596 zł
  • Składka zdrowotna: około 800 zł (odliczalna)
  • Podatek do zapłaty: 1596 − 800 = 796 zł
  • Na rękę: 15 000 − 1700 − 796 = 12 504 zł

Umowa o praca przy 15 000 zł brutto:

  • Na rękę: około 10 650 zł

Różnica: 1854 zł miesięcznie (22 248 zł rocznie!) na korzyść B2B

Wskazówka

B2B opłaca się finansowo przy wynagrodzeniach powyżej 8000-10 000 zł miesięcznie. Poniżej tej kwoty składki ZUS (około 2000 zł miesięcznie) pochłaniają całą korzyść podatkową. Dodatkowo na B2B nie masz urlopu płatnego — musisz odkładać pieniądze na własną rekreację.

Porównaj wszystkie formy opodatkowania w Kalkulatorze Porównania Form Opodatkowania.

Jak negocjować wynagrodzenie w 2026 roku?

Znaj swój rynek

Przed negocjacjami sprawdź:

  1. Raporty płacowe (Antal, Sedlak & Sedlak, Hays)
  2. Oferty podobnych stanowisk na portalach (Pracuj.pl, LinkedIn, No Fluff Jobs)
  3. Wynagrodzenia w Twojej branży i regionie

Średnie wynagrodzenia w Polsce w 2026 (brutto):

StanowiskoJuniorMidSenior
Programista8000-12 00015 000-22 00025 000-40 000
Księgowy5000-70008000-12 00012 000-18 000
Specjalista marketingu5500-75008000-12 00012 000-18 000
Sprzedawca4500-60007000-10 00010 000-15 000
Kierownik projektu10 000-14 00015 000-22 00022 000-35 000

Negocjuj całkowity pakiet

Nie skupiaj się tylko na pensji. Negocjuj:

  • Wynagrodzenie podstawowe (najważniejsze)
  • Premie i bonusy (uzależnione od wyników)
  • Pracę zdalną (oszczędność czasu i pieniędzy)
  • Dofinansowanie do szkoleń i konferencji
  • Kartę MultiSport lub opiekę medyczną
  • Elastyczne godziny pracy

Przykład

Oferta A: 12 000 zł brutto, stacjonarnie. Oferta B: 11 000 zł brutto, 100% zdalnie. Przy dojeździe 1h dziennie (22h miesięcznie) i koszcie 500 zł/miesiąc, oferta B jest warta 1500 zł więcej. Dodatkowo 22h oszczędności czasu.

FAQ — Najczęstsze pytania o wynagrodzenia

Jak obliczyć wynagrodzenie netto z brutto? Od wynagrodzenia brutto odejmij składki ZUS pracownika (13,71%), składkę zdrowotną (9% od podstawy) i podatek dochodowy (12% lub 32% zależnie od dochodu). Najłatwiej użyć Kalkulatora Netto/Brutto, który wykona wszystkie obliczenia automatycznie.

Ile kosztuje pracownika pracodawca? Pracodawca płaci wynagrodzenie brutto plus składki ZUS od siebie (około 19,5-22% brutto). Przykład: przy pensji 10 000 zł brutto, pracodawca płaci około 11 900-12 200 zł całkowitego kosztu pracownika. Przy minimalnej krajowej (4666 zł) — koszt pracodawcy to około 5600 zł.

Czy lepsza umowa o pracę czy B2B? Przy wynagrodzeniach poniżej 10 000 zł zazwyczaj opłaca się umowa o pracę (ochrona prawna, świadczenia). Przy pensjach powyżej 12 000-15 000 zł B2B staje się korzystniejszy finansowo, ale wymaga samodzielności (sam płacisz ZUS, nie masz urlopu). Dla stabilnych, długoterminowych współprac B2B może przynieść oszczędności 15-25%.

Ile wynosi minimalna stawka godzinowa w 2026? Minimalna stawka godzinowa w 2026 roku wynosi 28,90 zł brutto. Przy umowie zlecenie z pracownikiem (gdy zleceniodawca jest pracodawcą) musi być ona przestrzegana. Przy klasycznej umowie zlecenia między firmami lub z osobą niebędącą pracownikiem — nie ma minimalnej stawki.

Jak zmienić formę opodatkowania na działalności? Zmiany formy opodatkowania (skala → liniowy → ryczałt) można dokonać do 20. dnia miesiąca poprzedzającego nowy okres podatkowy (zazwyczaj do 20 lutego). Wypełnij formularz ZUS ZUA lub ZUS ZFA i złóś wniosek do urzędu skarbowego. Zmiana w trakcie roku jest możliwa tylko w określonych przypadkach.

Czy składka zdrowotna jest odliczalna od podatku? Tak, od 2022 roku składka zdrowotna (9%) jest w pełni odliczalna od podatku dochodowego. Przy niższych wynagrodzeniach składka ta często "przykrywa" cały podatek należny, przez co praktycznie nie płacisz PIT (płacisz tylko ZUS).

Ile wynosi ulga podatkowa w 2026? Ulga podatkowa (kwota wolna od podatku rozłożona na miesiące) wynosi 300 zł miesięcznie (3600 zł rocznie). Oznacza to, że pierwsze 300 zł podatku w każdym miesiącu nie jest płacone. Przy rocznym dochodzie do 30 000 zł nie płacisz w ogóle podatku (kwota wolna pokrywa cały PIT).

Podsumowanie — kluczowe wzory i wnioski

Zrozumienie struktury wynagrodzenia to podstawa świadomego zarządzania finansami:

  • Netto = Brutto − ZUS pracownika − Podatek − Składka zdrowotna
  • Koszt pracodawcy = Brutto + ZUS pracodawcy (ok. 20% brutto)
  • Efektywna stopa podatkowa: około 28-32% dla przeciętnych wynagrodzeń

Przy wyborze formy zatrudnienia rozważ nie tylko pensję, ale też:

  • Stabilność zatrudnienia
  • Świadczenia dodatkowe (urlop, zwolnienia)
  • Koszty dojazdu i czas
  • Możliwości rozwoju

Skorzystaj z Kalkulatora Netto/Brutto, aby szybko przeliczyć swoje wynagrodzenie i porównać różne scenariusze. Dla osób prowadzących działalność sprawdź Kalkulator Porównania Form Opodatkowania i Kalkulator Składki Zdrowotnej, aby wybrać najkorzystniejszą opcję podatkową.

FAQ

Jak zacząć pracę z tematem: kalkulator wynagrodzeń brutto netto — ile dostaniesz na rękę w 2026?? Najpierw zbierz dane wejściowe i upewnij się, że są aktualne. Potem wykonaj obliczenie krok po kroku i porównaj wynik z prostym przypadkiem kontrolnym.

Jak uniknąć najczęstszych błędów? Najczęściej błędy wynikają z pomijania założeń, literówek w danych i braku końcowej weryfikacji wyniku. Zawsze sprawdzaj wynik na dwóch niezależnych przykładach.

Kiedy warto użyć narzędzia online? Narzędzie online sprawdza się, gdy chcesz skrócić czas pracy i ograniczyć ryzyko pomyłki rachunkowej. Jest szczególnie przydatne przy powtarzalnych wyliczeniach.

Jak sprawdzić, czy wynik jest poprawny? Porównaj wynik z ręcznym obliczeniem dla prostych danych oraz zweryfikuj, czy wartości mieszczą się w oczekiwanym zakresie. Rozbieżności oznaczają błąd w danych lub założeniach.

Jakie dane wejściowe są kluczowe? Kluczowe są kompletne i aktualne wartości źródłowe oraz jednoznaczne założenia. Brak jednego parametru potrafi istotnie zmienić wynik końcowy.

Udostępnij artykuł

Powiązane narzędzia

Powiązane artykuły